Μανχάτταν. Έδρα του ΟΗΕ. Εκδήλωση για την παγκόσμια ημέρα ελληνικής γλώσσας

Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα της Ελληνικής γλώσσας η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη θέλησε, με μια ιδιαίτερη εκδήλωση, να προβάλει τον πλούτο, τη μακρά ιστορία και κυρίως το αποτύπωμα της ελληνικής γλώσσας στον παγκόσμιο πολιτισμό.

Για το Hellenic DNA – Φωτορεπορτάζ: Φώτης Καλιαμπάκος.

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ-ΗΝΩΜΕΝΑ ΕΘΝΗ.

Εκδηλώσεις για αυτή την μέρα πραγματοποιούνται ασφαλώς σε πολλά μέρη του κόσμου, η ιδιαιτερότητα της συγκεκριμένης εκδήλωσης έγκειται στο γεγονός ότι η χώρα μας συμμετέχει φέτος ως μη-μόνιμο μέλος στο Συμβούλιο Ασφαλείας και άρα βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής του διεθνούς οργανισμού αλλά και στο γεγονός ότι η Νέα Υόρκη είναι με από τις μεγάλες μητροπόλεις της υφηλίου στην οποία η ελληνική γλώσσα είναι αναπόσπαστο στοιχείο της πόλης λόγω της μεγάλης παρουσίας ομογενών.

Επίσης η αμερικανική μητρόπολη φιλοξενεί ένα μεγάλο αριθμό κορυφαίων εκπαιδευτικών θεσμών και ιδρυμάτων με τα περισσότερα από αυτά, να διαθέτουν έδρες τόσο κλασσικών και βυζαντινών σπουδών όσο και νεοελληνικών. Η πόλη διαθέτει επίσης και κλασσικά γυμνάσια.

Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στα Ηνωμένα Έθνη Αγλαΐα Μπαλτά, καλωσόρισε τους προσκεκλημένους και αναφέρθηκε σε ένα χαρακτηριστικό επεισόδιο από την καθημερινότητα της Νέας Υόρκης. Ένας οδηγός ταξί ρώτησε πριν λίγες μέρες τον επιβάτη του, όταν αντιλήφθηκε ότι αυτός είναι Έλληνας, για τη σχέση των αρχαίων ελληνικών, για το αποτύπωμα των οποίων στη δυτική σκέψη και τον ανθρώπινο πολιτισμό γνώριζε, με τα νέα ελληνικά.

Ο επιβάτης του ταξί ο οποίος αφηγήθηκε την ιστορία αυτή ως ένα παράδειγμα της παρουσίας της ιστορίας της ελληνικής γλώσσας μέχρι τις μέρες μας ήταν ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης στην πρόσφατη επίσκεψή του στη Νέα Υόρκη.

Αυτή την παρουσία της ελληνικής γλώσσας στην ανθρώπινη ιστορία και το γεγονός ότι η γλώσσα αυτή ομιλείται συνεχώς για σχεδόν 4000 χιλιάδες χρόνια – οι πρώτες επιγραφές σε Γραμμική Β’ που σώζονται με τα πρώτα γραπτά μνημεία της ελληνικής γλώσσας χρονολογούνται πριν το 1.450 π.Χ. με την προφορική γλώσσα να θεωρείται εύλογα ότι πηγαίνει αρκετές εκατοντάδες χρόνια πιο πίσω – έγινε η αιτία να ανακηρυχθεί από την ΟΥΝΕΣΚΟ η ενάτη Φεβρουαρίου ως η: «World Greek Language Day».

Η ελληνική γλώσσα μάλιστα δεν είναι μόνο από τις λίγες γλώσσες που έχουν αυτή την τιμή αλλά είναι και η «μικρότερη» όσον αφορά τον αριθμό των ανθρώπων που την ομιλούν ανά τον κόσμο, αφού οι άλλες χώρες στον κατάλογο της ΟΥΝΕΣΚΟ ομιλούνται από εκατοντάδες εκατομμύρια ανθρώπους. Επίσης είναι δίπλα στην κινεζική και η μόνη τόσο αρχαία γλώσσα που αναγνωρίζεται μια και στον κατάλογο δεν περιλαμβάνονται, ακόμα τουλάχιστον, τα Εβραϊκά, τα Σανσκριτικά, τα Αραμαϊκά, ούτε και τα ιταλικά, που θα μπορούσαν να θεωρηθούν, ο κατεξοχήν απόγονος των Λατινικών.

Την σημασία της ελληνικής γλώσσας, πέραν από τον πλούτο της, και της ιστορίας της για τη φιλοσοφία και τον ανθρώπινο πολιτισμό, τόνισε ο εκπρόσωπος της ΟΥΝΕΣΚΟ στη Νέα Υόρκη στην εορταστική πρώτη της αφιερωμένης στην ελληνική γλώσσα ημέρας Eliot Minchenberg. Ο κύριος Minchenberg έκλεισε την ομιλία του με μια αναφορά στον Διονύσιο Σολωμό (1798-1857), αφού η ενάτη Φεβρουαρίου, η οποία επελέγη για τον εορτασμό είναι ημερομηνία του θανάτου του – η ημερομηνία στην οποία τιμάται ο εθνικός μας ποιητής.

Η αναφορά στον Διονύσιο Σολωμό, ο οποίος είχε στην ουσία δύο μητρικές γλώσσες, ήταν ίσως και η καλύτερη εισαγωγή στον επόμενο ομιλητή, τον Movses Abelian, Under-Secretary-General του οργανισμού και Coordinator for Multilangualism, ο οποίος όπως ανέφερε η κυρία Μπαλτά στην εισαγωγή της, πέραν από αρμόδιος στον ΟΗΕ για την πολυγλωσσία είναι και βαθύς γνώστης των αρχαίων πολιτισμών.

Μίλησε για τη συνέχεια της ελληνικής γλώσσας ανά τις χιλιετίες αναφέροντας το Σεφέρη και το ρόλο της ελληνικής γλώσσας σε εποχές σταθμούς της ιστορίας της ανθρωπότητας, όπως η Αναγέννηση και είπε ότι δεν θα αναφερθεί στον αρχαίο πολιτισμό και τη σημασία του γιατί αυτό θα έπαιρνε ώρες. Η κυρία Μπαλτά ευχαρίστησε τον κύριο Abelian και είπε ότι θα ξαναδοθεί η ευκαιρία για να μιλήσει για τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό, υπονοώντας μια συνέχεια στις πρωτοβουλίες της Μόνιμης Αντιπροσωπείας.

Κύρια ομιλήτρια της εκδήλωσης η διακεκριμένη καθηγήτρια του New School University αλλά και καλλιτέχνης, με ειδίκευση μεταξύ άλλων στον Πλάτωνα, Gwenda-lin Grewal. Η κυρία Grewal αναφέρθηκε στην πρώτη της επαφή με τα αρχαία ελληνικά τα οποία διάλεξε όπως είπε γιατί σκέφτηκε ότι θα ήταν ευκολότερα από τα ..μαθηματικά..! Η αρχική σκέψη ήταν βέβαια λαθεμένη αλλά η σχέση της με την αρχαία ελληνική γλώσσα και την αρχαία σκέψη και η οικείωση και αν-οικείωση με τον κόσμο και τη σκέψη της προσέφερε η αρχαία γλώσσα και η ετυμολογία έγινε το «φάρμακό» της και η εξάρτησή της και μερικά εξάμηνα αργότερα είχε ήδη μεταφράσει αποσπάσματα του Αριστοτέλη, είχε μάθει τη μετρική του Αισχύλου και είχε γνωρίσει στο Harvardένας από τους μέντορές της τον διακεκριμένο Ελληνιστή Gregory Nagy.

H Gwenda-lin Grewal μίλησε για τα οφέλη για τη σκέψη και τη ζωή από την ενασχόληση με την αρχαία ελληνική γλώσσα και τη συνέχειά της με αναφορές στη σκέψη του Σωκράτη, την έννοια της φιλοσοφίας, την Οδύσεια και την Ιλιάδα, τους σοφιστές σε μια ενθουσιώδη και σύντομη, αλλά ουσιαστική περιήγηση στα εκλεπτισμένα νοήματα του ελληνικού Λόγου.

Το λόγο πήρε και η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Κύπρου στα Ηνωμένα Έθνη πρέσβυς Μαρία Μιχαήλ, η οποία τόνισε τη «ζωτική» σημασία που έχει για την τον Ελληνισμό της Κύπρου η ελληνική γλώσσα.

Στην εκδήλωση παραβρέθηκε και απηύθυνε χαιρετισμό εκ μέρους του Ελληνικού Κοινοβουλίου και ο βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας και μέλος της Ειδική Μόνιμη Επιτροπή για τον Ελληνισμό της Διασποράς Αθανάσιος Παπαθανάσης. Ο κύριος Παπαθανάσης στη σύντομη παρέμβασή του ευχαρίστησε τη Μόνιμη Αντιπροσωπεία για την πραγματοποίηση της εκδήλωσης, εξέφρασε τη χαρά του που μπόρεσε να παραβρεθεί και τόνισε την αφοσίωσή του στις προσπάθειες για την διάδοση της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού.

Στη συνέχεια ακολούθησε συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων ενώ το λόγο πήραν ο εκπρόσωπος του Ισραήλ, ο οποίος ξεκίνησε με έναν χαιρετισμός στα ελληνικά, και τόνισε τη σημασία της ελληνικής γλώσσας για την ανθρώπινη ιστορία, κάνοντας και έναν παραλληλισμό με την επίσης αρχαία και σημαντική για την εξέλιξη της ανθρώπινης ιστορίας, εβραϊκή γλώσσα και παράδοση. Ο εκπρόσωπος της Συρίας, μια χώρας στην οποία η ελληνική γλώσσα σε όλη την εξέλιξη της από την αρχαία εποχή είναι κομμάτι της ιστορίας της μέχρι σήμερα, τόνισε την ανάγκη να επανέλθει στη χώρα η δυνατότητα όλων να μιλούν τα γλώσσα τους, να καλλιεργούν τη θρησκεία τους και τον πολιτισμό τους, κάτι που όπως είπε είχε χαθεί τα τελευταία χρόνια του εμφυλίου πολέμου, με τα προβλήματα ασφαλώς να συνεχίζονται ακόμα.

Η κυρία Μπαλτά έκλεισε την εκδήλωση ευχαριστώντας τους παρευρισκόμενους με μια αναφορά στην αξία της ελληνικής γλώσσας για την ανθρώπινη σκέψη από τη μεγάλη Γαλλίδα ελληνίστρια, φιλόλογο και ακαδημαϊκό και αγαπημένη, ας μου επιτραπεί η προσωπική αναφορά, στον υπογράφοντα τα χρόνια των σπουδών μου, συγγραφέα Ζακλίν ντε Ρομιγύ (Jacqueline de Romilly, 1913-2010): «Η Ελληνική γλώσσα είναι το βιολί του ανθρώπινου στοχασμού»