Έλις Άιλαντ, το νησί όπου άρχισε η αμερικανική ιστορία εκατομμυρίων οικογενειών. Από το 1892 που άνοιξε, περισσότεροι από 12 εκατομμύρια μετανάστες πέρασαν από το μικρό νησί. Ανάμεσά τους και Έλληνες που είχαν διασχίσει τον Ατλαντικό για να σμίξουν με δικούς τους ανθρώπους ή να αναζητήσουν δουλειά στην Αμερική.
Hellenic DNA – Πάνος Σατζόγλου.
Για τους επιβάτες της τρίτης θέσης, η άφιξη στο λιμάνι δεν σήμαινε και το τέλος του ταξιδιού. Από τα υπερωκεάνια τους μετέφεραν στο Έλις Άιλαντ. Καθώς προχωρούσαν στη σειρά προς τη μεγάλη αίθουσα καταγραφής, οι γιατροί τούς παρατηρούσαν για σημάδια ασθένειας.
Ύστερα έρχονταν οι ερωτήσεις των επιθεωρητών. Από πού έρχεσαι; Τι δουλειά κάνεις; Πού πηγαίνεις; Πόσα χρήματα έχεις μαζί σου; Οι περισσότεροι συνέχιζαν το ταξίδι τους. Για κάποιους, όμως, η αναμονή κατέληγε στην επιστροφή. Περίπου δύο στους εκατό υποχρεώθηκαν να γυρίσουν πίσω για ιατρικούς ή νομικούς λόγους.
Σε πολλές οικογένειες πέρασε από γενιά σε γενιά η ιστορία πως εκεί, μπροστά σ’ ένα γραφείο, άλλαξε το επώνυμο του παππού. Τα αρχεία δείχνουν μια διαφορετική διαδρομή. Οι υπάλληλοι έλεγχαν τα ονόματα στους καταλόγους που είχαν συνταχθεί στο λιμάνι αναχώρησης.
Πολλοί μετανάστες συντόμευσαν ή άλλαξαν οι ίδιοι το όνομά τους αργότερα, καθώς έφτιαχναν τη ζωή τους στην Αμερική. Σώζονται επίσης οικογενειακές αφηγήσεις για ανθρώπους που πήδηξαν από πλοία και προσπάθησαν να φτάσουν κολυμπώντας στην ακτή. Πρόκειται για μεμονωμένες ιστορίες και τα κίνητρα κάθε ανθρώπου παραμένουν συχνά άγνωστα.
Σήμερα, 72 χρόνια μετά το κλείσιμο του σταθμού, το Έλις Άιλαντ λειτουργεί ως μουσείο. Και για όποιον αναζητά τα ίχνη της δικής του οικογένειας, η έρευνα μπορεί να αρχίσει από έναν κατάλογο επιβατών. Σε μία μόνο γραμμή μπορεί να βρει το όνομα του παππού ή της γιαγιάς, το πλοίο και την ημερομηνία που έφτασε στη Νέα Υόρκη.
Κεντρική φωτογραφία: Tο Έλις Άιλαντ στις αρχές του 20ού αιώνα. Εικαστική αναπαράσταση με τεχνητή νοημοσύνη για το Hellenic DNA.
